มหกรรมแสดงสินค้านำเข้านานาชาติจีน (China International Import Expo: CIIE) ครั้งที่ 9 ปิดฉากลงที่นครเซี่ยงไฮ้ เมื่อวันที่ 10 พฤศจิกายน 2569 ด้วยมูลค่าข้อตกลงซื้อขายตามเจตจำนงสูงถึง 85,450 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (ประมาณ 2.87 ล้านล้านบาท) เพิ่มขึ้น 2.3% จากปีก่อน และทำสถิติสูงสุดนับตั้งแต่เริ่มจัดงานเมื่อปี 2561 สิ่งที่น่าจับตานอกจากมูลค่าการค้า คือ บทบาทของจีนในการเป็นพื้นที่ให้บริษัทต่างชาติใช้พัฒนา ทดลอง และเปิดตัวนวัตกรรมสำหรับตลาดโลก
สำนักงานจัดงาน CIIE เปิดเผยว่า ตลอดการจัดงาน 6 วัน ระหว่างวันที่ 5–10 พฤศจิกายน 2569 มีบริษัทต่างชาติเข้าร่วม 4,142 แห่ง สูงสุดเป็นประวัติการณ์ นอกจากนี้ ยังมีผลิตภัณฑ์ เทคโนโลยี และบริการใหม่เปิดตัวเป็นครั้งแรกในระดับโลก เอเชีย หรือจีน รวม 485 รายการ เพิ่มจาก 461 รายการในปีที่ผ่านมา
ตัวเลข 85,450 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (ประมาณ 2.87 ล้านล้านบาท) ที่ประกาศหลังปิดงาน เป็นมูลค่าข้อตกลงซื้อขายที่คาดว่าจะดำเนินการภายใน 1 ปี ไม่ใช่ยอดขายที่ชำระเงินหรือส่งมอบสินค้าแล้วทั้งหมด ซึ่งตัวเลขนี้แสดงถึงขนาดของโอกาสทางธุรกิจที่เกิดขึ้นจากการจับคู่ระหว่างผู้ผลิตต่างชาติกับผู้ซื้อในจีน
หนึ่งในความเปลี่ยนแปลงที่เห็นได้ชัดจากงานปีนี้ คือ บริษัทต่างชาติไม่ได้เข้าร่วมเพียงเพื่อหาตัวแทนจำหน่ายสินค้า แต่เริ่มใช้จีนเป็นส่วนหนึ่งของกระบวนการพัฒนาเทคโนโลยีตั้งแต่ต้นทาง
บริษัท Jungheinrich ผู้ผลิตอุปกรณ์คลังสินค้าจากเยอรมนี ซึ่งเคยนำรถยกที่ผลิตในเยอรมนีมาจัดแสดงในงาน CIIE ครั้งแรกเมื่อปี 2561 กลับมาในปีนี้พร้อมเครื่องมือวางแผนคลังสินค้าที่ใช้ปัญญาประดิษฐ์ หรือ AI ซึ่งพัฒนาขึ้นบางส่วนในจีน แสดงถึงการเปลี่ยนบทบาทจากการนำเทคโนโลยีเข้ามาจำหน่าย สู่การใช้บุคลากรและระบบนิเวศนวัตกรรมของจีนร่วมสร้างผลิตภัณฑ์
นอกจากนี้ ยังมีบริษัท Pierre Fabre บริษัทเวชภัณฑ์ฝรั่งเศส ระบุว่า ปัจจุบันบริษัทนำจีนเข้ามามีส่วนร่วมในกระบวนการวิจัยและพัฒนาตั้งแต่ระยะแรก ต่างจากอดีตที่มักนำผลิตภัณฑ์ซึ่งพัฒนาเสร็จแล้วจากตลาดอื่นเข้ามาจำหน่ายในจีนภายหลัง
งานปีนี้ยังมีพื้นที่บ่มเพาะนวัตกรรมที่รวบรวมโครงการจากบริษัทเกิดใหม่ 633 โครงการ จากเกือบ 40 ประเทศ เพิ่มขึ้นเกือบ 20% จากปีก่อน ครอบคลุมเทคโนโลยีที่มีศักยภาพเชิงพาณิชย์ เช่น AI และอุตสาหกรรมขั้นสูง
การจัดงาน CIIE เกิดขึ้นท่ามกลางความไม่แน่นอนของการค้าโลก และความตึงเครียดทางเศรษฐกิจระหว่างประเทศ โดยจีนพยายามใช้ขนาดตลาดภายในประเทศเป็นจุดเชื่อมโยงกับผู้ประกอบการต่างชาติ
ข้อมูลทางการจีนระบุว่า จีนเป็นตลาดนำเข้าสินค้าใหญ่อันดับ 2 ของโลกติดต่อกัน 17 ปี และในช่วงปี 2564–2568 มีมูลค่านำเข้าสินค้าสะสมมากกว่า 90 ล้านล้านหยวน (ประมาณ 452.7 ล้านล้านบาท)
แม้ความสัมพันธ์ทางการค้าจีน–สหรัฐฯ ยังเผชิญความท้าทาย แต่บริษัทสหรัฐฯ กลับครองพื้นที่จัดแสดงมากที่สุดในบรรดาประเทศที่เข้าร่วม CIIE เป็นปีที่ 8 ติดต่อกัน โดยมีพื้นที่มากกว่า 50,000 ตารางเมตร สะท้อนว่าความสัมพันธ์ทางธุรกิจยังคงดำเนินต่อไป แม้ทั้งสองประเทศมีความขัดแย้งด้านนโยบายการค้าและเทคโนโลยี
ในอีกด้านหนึ่ง จีนยังเพิ่มพื้นที่จัดแสดงโดยไม่คิดค่าใช้จ่ายให้ประเทศพัฒนาน้อยที่สุดอีก 17% เพื่อเปิดโอกาสให้ผู้ผลิตรายเล็กเข้าถึงผู้ซื้อในตลาดจีนได้มากขึ้น
ความต่อเนื่องของงาน CIIE ยังเป็นส่วนหนึ่งของแนวนโยบายเปิดตลาดนำเข้าภายใต้แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติฉบับที่ 15 ของจีน (ปี 2569–2573) โดยผู้จัดงานระบุว่า มีบริษัทและองค์กร 143 แห่งลงทะเบียนเข้าร่วมงานครั้งที่ 10 ในปี 2570 แล้ว พร้อมจองพื้นที่รวมมากกว่า 100,000 ตารางเมตร
หลังจัดต่อเนื่องมา 9 ปี CIIE ยังช่วยสร้างความเปลี่ยนแปลงด้านความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจระหว่างจีนกับบริษัทต่างชาติ จากการซื้อขายสินค้า ไปสู่การร่วมพัฒนาเทคโนโลยีและผลิตภัณฑ์สำหรับผู้บริโภคทั้งในจีนและตลาดอื่นทั่วโลก
บทความ : ประวีณมัย บ่ายคล้อย
ภาพ : CGTN
