ปัจจุบันAI เป็นตัวช่วยเลือกตัวอ่อนช่วยให้คนที่ “อายุมาก” แต่งงานช้า มีลูกได้ โดยใช้เทคโนโลยีเข้ามาช่วย ร่วมกับการตรวจ NGS เพิ่มอัตราการตั้งครรภ์สูงถึง 73%
สถานการณ์ประชากรในปัจจุบัน ประเทศไทยเป็น 1 ใน 23 ประเทศ ที่มีงานวิจัยระบุว่า อีก 80 ปีข้างหน้า จำนวนประชากรจะลดลงจาก 71 ล้านคน เหลือเพียง 35 ล้านคน สาเหตุจากการเปลี่ยนแปลงทางสังคม ค่านิยมอยู่เป็นโสด ผู้หญิงมีความสามารถและการศึกษาที่สูงขึ้น ต้องการสร้างฐานะ และชะลอการสร้างครอบครัว
ข้อมูลจาก กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ (สบส.) พบว่า สถิติอัตราการเจริญพันธุ์รวม ของประเทศไทยลดลงเหลือเพียง 1.5 คน ซึ่งเป็นอัตราเทียบเคียงกับประเทศญี่ปุ่น และมีแนวโน้มลดลงเรื่อยๆ ซึ่งอัตราที่เหมาะสมควรจะอยู่ที่ 2.1 คน ส่งผลให้อนาคตประเทศไทยจะประสบปัญหาการขาดแคลนแรงงานและก้าวเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุอย่างเต็มตัวจากการที่กลุ่มคนวัยทำงานตัดสินใจมีบุตรในช่วงอายุที่มากขึ้น ประกอบกับความเครียดจากการทำงาน ทำให้คู่สมรสหลายคู่หันมาพึ่งพาเทคโนโลยีทางการแพทย์ หากไม่ทำอะไรอีก 10 ปีข้างหน้า อัตราการเจริญพันธุ์อาจจะเหลือเพียง 1.3 คน
“รศ.นพ.พิทักษ์ เลาห์เกริกเกียรติ” แพทย์ผู้เชี่ยวชาญจากศิริราชและประธานกรรมการบริหารเจเนซิส เฟอร์ทิลีตี เซ็นเตอร์ (GFC) กล่าวว่า ปัจจุบันปัญหาการมีบุตรยากของคนไทยเพิ่มมากขึ้นทุกปี เนื่องจากรอความพร้อมด้านการเงิน หน้าที่การงาน ส่งผลให้แต่งงานช้าลง โดยความต้องการมีบุตรอายุเฉลี่ยที่ 35-40 ปี ซึ่ง 85% ของคู่สมรสจะสามารถมีบุตรได้ภายใน 1 ปีหลังการแต่งงาน และ 95% ของคู่สมรสจะมีบุตรได้ภายใน 2 ปีขึ้นไป ความสมบูรณ์ของไข่จะมีน้อยลงคุณภาพไข่ไม่ดี
“ส่วนผู้หญิงที่อายุเกิน 48 ปี ไม่ควรท้องด้วยวิธีธรรมชาติ เนื่องจากเป็นช่วงที่สุขภาพและความพร้อมของร่างกายไม่สมบูรณ์เต็มที่เหมือนช่วงวัยหนุ่มสาว ส่งผลให้เด็กที่เกิดมีโอกาสเป็นดาวน์ซินโดรมได้ ดังนั้น การนำเทคโนโลยีทางการแพทย์เข้ามาช่วยจึงเป็นสิ่งสำคัญโดยเฉพาะวิธีทำ “เด็กหลอดแก้ว” และตรวจความสมบูรณ์ของโครโมโซม Next Generation Sequencing (NGS)”
“ผู้หญิงที่อายุ 30 ขึ้นไปจำนวนไข่และคุณภาพไม่ค่อยดี กระทั่ง 35 ปี ลดลงอย่างเด่นชัด รวมถึงความผิดปกติทางด้านพันธุกรรม และหลายโรค ที่ทำให้คู่สมรสไม่ตั้งครรภ์ มีบุตรยาก แท้งบุตร หรือภาวะดาวน์ซินโดรม รวมถึงเมื่ออายุมากจะมีโรคต่างๆ เช่น ซีส ทำให้มีผลต่อการมีบุตร ที่ผ่านมา พบว่าหลายคนอายุ 32-33 ปี แต่มาพบแพทย์ด้วยปัญหาไม่มีประจำเดือน อยากมีลูก แต่ฮอร์โมนที่ทำให้มีไข่ไม่มีแล้ว ซึ่งเกิดจากหลายสาเหตุทั้งสิ่งแวดล้อม สารเคมี อาหาร อาจส่งผลต่อสุขภาวะทางร่างกายและรังไข่” รศ.นพ.พิทักษ์ กล่าว
นำมาซึ่งการก่อตั้ง GFC เพื่อแก้ปัญหาการเพิ่มประชากรของไทย สร้างเด็กที่มีคุณภาพ เติมเต็มชีวิตของครอบครัว โดยรวบรวมผู้เชี่ยวชาญทั้งเวชศาสตร์การเจริญพันธุ์ดูแลผู้มีบุตรยาก นักวิทยาศาสตร์ สูติแพทย์และนักธุรกิจ รวมถึงพยาบาล เพื่อเติมเต็มความฝันของผู้มีบุตรยากมากกว่า 4 ปี ปัจจุบัน อัตราความสำเร็จอยู่ที่ 70% โดยเป็นลูกค้าชาวไทย 90% และกลุ่มสามีหรือภรรยาเป็นคนไทยกับคนต่างชาติ 10% ในปี 2562 การให้บริการเทคโนโลยีช่วยการเจริญพันธุ์ทางการแพทย์ สามารถสร้างรายได้ให้ประเทศราว 4,500 ล้านบาท
เทคโนโลยี AI ตัวช่วยผู้ “มีบุตรยาก”
ด้าน “พญ.ปรวัน ตั้งธรรม” แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านเวชศาสตร์การเจริญพันธุ์ ของ GFC และผู้ก่อตั้งเพจ มีลูกยาก ปรึกษาหมอมิ้งค์ กล่าวเสริมว่า คนที่เข้ามาปรึกษามีบุตรยากมีทั้งผู้หญิงและผู้ชาย สำหรับผู้หญิง ปัญหาจะเป็นไปตามกายภาพตั้งแต่รังไข่ ท่อนำไข่ ไข่น้อยตามอายุที่เพิ่มขึ้น ท่อรังไข่อุดตัน เนื้องอกในมดลูก ฯลฯ
ส่วนผู้ชาย เป็นปัญหาน้ำเชื้อเป็นหลัก คือ น้ำเชื้อน้อยลง น้ำเชื้อไม่สมบูรณ์ ฯลฯ ส่วนใหญ่แนะนำให้มาพบแพทย์ทั้งสองคนเพื่อประเมินทั้งสองฝ่าย โดยตรวจภายในผู้หญิง และตรวจเลือด ส่วนผู้ชายตรวจน้ำเชื้อจะสามารถรู้ข้อมูลทั้งหมด พอได้ข้อมูลแล้วนำมาวิเคราะห์ปัญหาและวางแผนร่วมกันถึงแนวทางรักษาเพื่อให้ประสบความสำเร็จได้มากที่สุด
ทั้งนี้ เทคโนโลยี มาตรฐานในแล็ปของ GFC มีมาตรฐาน แต่การเพิ่มโอกาสสำเร็จ คือ การหาเทคโนโลยีใหม่ๆ เข้ามาช่วย ปัจจุบันมีเทคโนโลยีชื่อ Eeva ซึ่งเป็นเทคโนโลยีเลือกตัวอ่อนใหม่ล่าสุดที่ GFC Clinic นำมาใช้เป็นแห่งแรก ซึ่งมีใช้ในต่างประเทศมาแล้วกว่า 5 ปี เทคโนโลยีดังกล่าว สามารถเลือกตัวอ่อนได้มีประสิทธิภาพและแม่นยำ เนื่องจากมีการนำระบบ AI มาใช้ในการตรวจจับการเติบโตของตัวอ่อน ตลอด 24 ชั่วโมง เพื่อคัดเลือกตัวอ่อนที่ดีที่สุดในการนำมาฝังตัว
ซึ่งเมื่อทำ “เด็กหลอดแก้ว” ร่วมกับการ “ตรวจ NGS” จะสามารถเพิ่มอัตราการตั้งครรภ์สูงถึง 73% เมื่อเทียบกับมาตรฐานที่อื่นซึ่งมีอัตราตั้งครรภ์อยู่ที่ประมาณ 30-50 % สำหรับจุดเด่นอีกอย่างหนึ่งคือ การเป็นตู้เลี้ยงตัวอ่อนแยกของแต่ละเคส โดยตู้เลี้ยง 1 ตู้สำหรับ1 คนไข้ ไม่ใส่รวมปะปนกัน เพื่อลดการรบกวน พร้อมควบคุมอุณหภูมิและความชื้นให้เหมาะสม เพราะเราให้ความสำคัญกับความสำเร็จของคนไข้เป็นอันดับแรก
อยากฝากไข่ ต้องทำอย่างไร
นอกจากนี้ ยังเปิดกว้างไปถึงผู้หญิงซึ่งเป็นสาวโสดอายุยี่สิบปีปลายๆ ถึงสามสิบ ซึ่งมีแพลนที่จะทำการ “ฝากไข่” สามารถเข้ามาปรึกษาได้ หรือบางคู่ที่แต่งงานแต่ไม่พร้อมมีบุตร สามารถฝากไข่ และตัวอ่อนได้เช่นกัน
พญ.ปรวัน กล่าวต่อไปว่า ขั้นตอนการฝากไข่ไม่ยุ่งยากเท่าการทำ “เด็กหลอดแก้ว” โดยสามารถเข้ามาปรึกษาถึงกระบวนการตั้งแต่มีประจำเดือนจะเริ่มฉีดยากระตุ้นไข่ประมาณ 10-12 วัน และเก็บไข่ในห้องผ่าตัดเล็กเพื่อดูดไข่ออกมาจากช่องท้อง ใช้เวลาประมาณ 15 – 20 นาที เพื่อแช่แข็งเก็บไว้ในอนาคตโดยตามมาตรฐานสามารถอยู่ได้ประมาณ 5 ปี หากนานกว่านั้นสามารถเก็บได้แต่คุณภาพอาจจะเสื่อมลง เมื่อจะเอาออกมาใช่เมื่อไหร่ก็ได้โดยแพกเกจปีแรกประมาณ 1.5 แสนบาท หลังจากนั้น เสียค่าฝากเป็นรายปี
“ตามหลักการ “ฝากไข่” ยิ่งเร็วยิ่งดี แต่หากเจอบ่อยที่สุด จะอยู่ในช่วง 30-35 ปี พอฝากไข่เรียบร้อยหากอยากจะมีลูก อันดับแรกต้องแต่งงานก่อน และต้องมีทะเบียนสมรสถึงจะสามารถละลายไข่ออกมาผสมได้ เมื่อเอกสารเรียบร้อยต้องมาแจ้งทางคลินิกเพื่อละลายไข่ออกมาและให้สามีเก็บน้ำเชื้อ เข้าสู่กระบวนการทำเด็กหลอดแก้ว ปัจจุบัน คนนิยมมาฝากเยอะขึ้นเพราะเริ่มเข้าใจ”
ปัจจุบัน กฎหมายไทยยังบังคับอยู่ว่าจะทำ “เด็กหลอดแก้ว” ด้วยการละลายไข่ ต้องมีการจดทะเบียนสมรสแล้วจึงจะใช้ได้ ซึ่งกฏหมายอื่นๆ ก็มีอีกหลายอันตั้งแต่กฎหมายเกี่ยวข้องกับบริจาคไข่ อุ้มบุญ ตรวจโครโมโซมตัวอ่อน ซึ่งกระทรวงสาธารณสุขมีล็อคไว้หลายอันเพราะมีช่วง 4-5 ปีที่ผ่านมา ไม่มีกรอบกฎระเบียบบังคับ ทำให้มีปัญหาอุ้มบุญผิดกฎหมาย พอปัจจุบัน มีกฎหมายต่างๆ เข้ามาทำให้มีกฎระเบียบมากขึ้น แต่ก็ไม่ได้บีบรัดเกินไปจนทำอะไรไม่สะดวก เพราะยังอยู่บนพื้นฐานในหลักการที่ถูกต้อง
ไม่อยากมีลูก ทำหมันได้หรือไม่
สำหรับ คำถามที่ว่าหากไม่อยากมีลูก สามารถไปทำหมันได้หรือไม่ พญ.ปรวัน อธิบายว่า ไม่แนะนำให้อยู่ดีๆ ไปทำหมันเพราะวันดีคืนดีอาจจะเปลี่ยนใจอยากมีลูก เพราะการแก้หมันมีความยาก หากไม่พร้อมมีลูก หรือไม่รู้จะพร้อมเมื่อไหร่ แนะนำให้คุมกำเนิดไปก่อน ซึ่ง “วิธีคุมกำเนิด” มีเยอะ ใช้วิธีนี้ดีกว่า ส่วนใหญ่แพทย์จะไม่ยอมทำให้เพราะต้องดูก่อนว่ามีลูกแล้วกี่คน สมควรทำหมันหรือไม่ โดยอายุที่ทำให้ส่วนใหญ่คือ 30 ปีขึ้นไปและมีลูกประมาณ 2 คนขึ้นไป ดูแล้วว่ามีลูกเพียงพอ ไม่มีถูกผิดแต่ต้องดูให้เหมาะสม
